به نام خدا

پایگاه «تاریخ اقوام ایران» برای شناخت مستند مردمان، اقوام، ایلات، طوایف و جوامعی شکل گرفته است که در دوره‌های گوناگون در ایران و گسترهٔ تاریخی فلات ایران زیسته‌اند.

ایران حاصل پیوند تاریخی گروه‌های گوناگون قومی، زبانی، ایلی، دینی و فرهنگی است. این گوناگونی را نمی‌توان با مرزهای ثابت یا یک روایت ساده توضیح داد؛ زیرا هویت‌ها در طول زمان بر اثر مهاجرت، کوچ، هم‌زیستی، پیوندهای خانوادگی، دگرگونی زبان و تحولات سیاسی شکل گرفته‌اند. هدف این پایگاه، گردآوری این روایت‌های پراکنده و تبدیل آن‌ها به پرونده‌های پژوهشی روشن و قابل بررسی است.

چه موضوعاتی بررسی می‌شود؟

• خاستگاه، پیشینه و رویدادهای تاریخی هر قوم یا ایل
• گسترهٔ جغرافیایی، شهرها، روستاها، محله‌ها و مسیرهای کوچ
• زبان‌ها، گویش‌ها، فرهنگ، آیین‌ها و میراث شفاهی
• مهاجرت‌ها، پراکندگی جمعیت و پیوند با دیگر جوامع
• رجال، شخصیت‌های تاریخی و چهره‌های فرهنگی و اجتماعی
• اسناد، کتاب‌ها، شجره‌نامه‌ها، وقف‌نامه‌ها، سنگ‌نوشته‌ها و عکس‌های تاریخی

روش کار این پایگاه

مطالب تا حد امکان بر پایهٔ منابع تاریخی، پژوهش‌های دانشگاهی، دانشنامه‌ها، کتاب‌ها و اسناد قابل ارزیابی تنظیم می‌شوند. روایت‌های شفاهی و شجره‌نامه‌های خانوادگی نیز ارزشمندند، اما با برچسب روشن «روایت محلی» یا «نیازمند بررسی بیشتر» از داده‌های قطعی جدا می‌شوند. وجود یک نام خانوادگی یا نام جغرافیایی به‌تنهایی برای اثبات انتساب قومی یا ایلی کافی دانسته نمی‌شود.

این تقسیم‌بندی فقط برای سامان پژوهشی است. هویت‌های قومی، زبانی، ایلی، محلی و دینی می‌توانند با یکدیگر هم‌پوشانی داشته باشند و در طول زمان دگرگون شوند.

همکاری در تکمیل اسناد

پژوهشگران، خانواده‌ها و علاقه‌مندان می‌توانند اسناد، عکس‌ها، روایت‌های محلی و اصلاحات مستند خود را برای بررسی ارسال کنند. هر مطلب پس از سنجش منبع و تفکیک دادهٔ قطعی از روایت شفاهی در پروندهٔ مربوط قرار می‌گیرد.

✍️ مدیریت پایگاه «تاریخ اقوام ایران»